Senkron Makineler / Senkron Makinede Endüvi Reaksiyonu
Endüvi reaksiyonu kutuplarda üretilen akının, statorda oluşan döner alan ile tepkileşmesine denir. Farklı yüklenme tipleri için (endüktif, omik, kapasitif) endüvi-kutup akısı etkileşimi (tepkimesi) farklı olur.
Jeneratör İşletmesi
Endüktif Yük: Jeneratörde ndüktif yükün endüvi sargısında oluşturduğu akı, rotorda üretilen eseas kutup akısını şiddetle zayıflatır. Bileşke akı azalacağından jeneratörde üretilen gerlim düşer.
Omik Yük: Omik yükün oluşturduğu döner alan, esas kutup alanı az miktada zayıflatır, bu nedenle endüvide endüklenen emk da az miktarda küçülür.
Kapasitif Yük: Kapasitif yüklenmiş bir jeneratörün endüvisinde oluşan döner alan, esas kutup akısını destekler ve artmasına neden olur, böylece bileşke akı artan ve endüvi sargısında endüklenen gerilim artar.
Şebekelerimizde gündüz gerilimin düşmesi ve gece yarısından sonra gerilimin artmasının yegane sebebi endüvi reaksiyonudur.
Motor İşletmesi
Senkron motor uyarma akımının ayarlandığı değere göre omik, endüktif yada kapasitif karakterli bir yük gibi davranır. Endüvi reaksiyonu etkisi; omik durum için az zayıflatma, kapasitif durum için çok zayıflatma ve endüktif durumda ise kuvvetle destek etkisi yapar (Jeneratöre göre motordaki endüvi reaksiyonunun, kapasitif ve endüktif durumlar için tam ters olduğuna dikkat ediniz).